Zarządzaj plikami cookies
Wróc do bloga

Co powinniśmy wiedzieć o bezpodstawnym wzbogaceniu?

Bartosz Antos
7 marca 2016
Podatki
Wzbogacenie

W jakich okolicznościach, według kodeksu cywilnego, mamy do czynienia z bezpodstawnym wzbogaceniem? Kiedy dochodzi do przedawnienia się roszczenia z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia?

Kiedy dochodzi do bezpodstawnego wzbogacenia?

Kwestia bezpodstawnego wzbogacenia regulują przesłanki zawarte w kodeksie cywilnym. Za bezpodstawne wzbogacenie można uznać jedynie sytuację, gdy bez żadnej podstawy prawnej, dojdzie do powstania zubożenia jednego podmiotu przy jednoczesnym wzbogaceniu innego. Wspomniane zubożenie i wzbogacenie muszą pozostać ze sobą w ścisłym związku. A więc oznacza to, że warunkowane były tą samą przyczyną, tym samym działaniem, zdarzeniem, etc… Mowa tu także o sytuacjach, w których nie mamy stricte do czynienia z fizycznym wzrostem lub pomniejszeniem majątku, ale i tak można wskazać na zysk wzbogaconego. Przykładowo poczynił on pewne oszczędności kosztem podmiotu zubożonego.

Bezpodstawne wzbogacenie, co do zasady, stanowi samoistną przyczynę zobowiązania wzbogaconego względem zubożonego. Zgodnie bowiem z art.405 kodeksu cywilnego osoba, która bez podstawy prawnej, uzyskała korzyść majątkową kosztem innej osoby, jest w obowiązku wydania tejże korzyści w naturze. A gdyby, z jakichś względów, nie było to możliwe, do zwrotu jej wartości. Wspomniany obowiązek wydania korzyści obejmuje nie tylko korzyść uzyskaną w sposób bezpośredni, lecz także wszystko, co w razie zbycia, utraty lub uszkodzenia uzyskano w zamian tej korzyści albo jako naprawienie szkody.

W sytuacji natomiast, gdy osoba bezpodstawnie wzbogacona rozporządziła już odniesioną korzyścią na rzecz osoby trzeciej bezpłatnie (przykładowo dokonała darowizny) obowiązek wydania korzyści przechodzi na tę właśnie osobę trzecią – tłumaczy Bartosz Antos z portalu www.saveinvest.pl. Za bezpodstawnie wzbogaconego można uznać każdy podmiot, czyli zarówno osoba fizyczna, prawna, etc.

Kwestia nakładów

Zgodnie z prawem osoba zobowiązana do wydania korzyści może wystąpić z żądaniem zwrotu poczynionych przez nią nakładów koniecznych o tyle, o ile nie znalazły one już pokrycia w użytku, który z nich osiągnął w trakcie rozporządzania majątkiem. Zwrotu innych nakładów może żądać o tyle, o ile zwiększają one wartość odniesionej korzyści w chwili jej wydania. Podmiot ma prawo także zabrać te nakłady, przywracając tym samym stan poprzedni. Za nakłady konieczne należy rozumieć sytuację, gdy osoba, nie jest w świetle prawa właścicielem danej rzeczy, ale przeznacza na jej ogólnie mówiąc utrzymanie czy konserwację swoje własne, prywatne dobra majątkowe, bez względu na wolę samego prawnego właściciela.

Jeżeli natomiast żądający wydania korzyści zobowiązany jest do zwrotu nakładów, sąd może wydać postanowienie, w którym zamiast wydania korzyści w naturze nakaże zwrot jej wartości w pieniądzu z odliczeniem wartości nakładów, które żądający byłby zobowiązany zwrócić. Co się zaś tyczy art. 409 kodeksu cywilnego obowiązek wydania korzyści lub zwrotu jej wartości wygasa, jeżeli ten, kto daną korzyść uzyskał, zużył ją lub utracił w taki sposób, że nie jest już wzbogacony, chyba, że przy wyzbywaniu się korzyści lub zużywając ją powinien był liczyć się z ewentualnym powstanie obowiązkiem jej zwrotu.

Roszczenia podmiotu zubożonego

Wierzyciel ma prawo, w świetle kodeksu cywilnego, do żądania zwrotu lub do wystąpienia z pozwem przeciwko bezpodstawnie wzbogaconemu. Roszczenia z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia przedawniają się na zasadach ogólnych, a więc zgodnie z art. 118 kodeksu cywilnego, przedawniają się wraz z upływem dziesięciu lat.

Bieg dziesięcioletniego terminu przedawnienia roszczenia zgłoszonego przeciwko podmiotowi bezpodstawnie wzbogaconemu rozpoczyna się od najwcześniejszego dnia, w którym wierzyciel mógł je podjąć, czyli kiedy stało się możliwe wezwanie do uregulowania należnej korzyści (z dodaniem zwyczajowo przyjętych dwóch tygodni). Jest to najczęstsze stanowisko jakie zajmują sądy orzekające w tych właśnie kwestiach – dla przykładu wyrok Sądu Najwyższego, sygnatura akt: III CSK 36/14.

Bartosz Antos

Dyrektor ds. nieruchomości

Tereny przed i po

Wybierz inwestycję:

Chłopy k. Mielna
Gąski I
Gąski II
Mielenko I
Mielenko II
Smołdzino
Mielno Molo

PRZED:
Działka inwestycyjna

59 zł / m2

53 zł / m2

53 zł / m2

65 zł / m2

39 zł / m2

30 zł / m2

430 zł / m2

PO:
Działka budowlana z infrastrukturą

290 zł / m2

421 zł / m2

421 zł / m2

300 zł / m2

181 zł / m2

179 zł / m2

1594 zł / m2

Co zrobiliśmy:

  • Wydzieliliśmy wszystkie działki

  • Przekształciliśmy wszystkie działki na budowlane

  • Uzyskaliśmy pozwolenia na budowę

  • Podłączyliśmy działki do sieci energetycznej

  • Podłączyliśmy sieć wodociągową do działek

  • Wydzieliliśmy wszystkie działki

  • Przekształciliśmy wszystkie działki na budowlane

  • Utwardziliśmy drogę

  • Podłączyliśmy działki do sieci energetycznej

  • Podłączyliśmy działki do sieci gazowej

  • Podłączyliśmy działki do sieci wodociągowej

  • Wydzieliliśmy wszystkie działki

  • Przekształciliśmy wszystkie działki na budowlane

  • Utwardziliśmy drogę

  • Podłączyliśmy działki do sieci energetycznej

  • Podłączyliśmy działki do sieci gazowej

  • Podłączyliśmy działki do sieci wodociągowej

  • Wydzieliliśmy wszystkie działki

  • Przekształciliśmy wszystkie działki na budowlane

  • Utwardziliśmy drogę

  • Podłączyliśmy działki do sieci energetycznej

  • Podłączyliśmy działki do sieci wodociągowej

  • Podłączyliśmy działki do sieci gazowej

  • Wydzieliliśmy wszystkie działki

  • Utwardziliśmy drogę

  • Uzyskaliśmy decyzję o warunkach zabudowy

  • Podłączyliśmy działki do sieci energetycznej

  • Wydzieliliśmy wszystkie działki

  • Utwardziliśmy drogę

  • Przekształciliśmy wszystkie działki na budowlane

  • Podłączyliśmy działki do sieci energetycznej

  • Podłączyliśmy działki do sieci wodociągowej

  • Wydzieliliśmy wszystkie działki

  • Przekształciliśmy wszystkie działki na budowlane

  • Utwardziliśmy drogę

  • Podłączyliśmy działki do sieci energetycznej

  • Podłączyliśmy działki do sieci wodociągowej

  • Podłączyliśmy działki do sieci gazowej

przeciągnij

Zobacz, ile zarobili nasi klienci:

Inwestycja

czas inwestycji w miesiącach

zysk w skali roku

Całkowity zysk z inwestycji

Enklawa Dziwnówek

46 miesięcy

24,42%

131,06%

Mielno Marina

59 miesięcy

20,07%

145,75%

Gąski

186 miesięcy

13,59%

620,34%

Koniusza

72 miesiące

12,41%

101,74%

Jaworek

37 miesięcy

19,32%

72,41%

Gąski I

105 miesięcy

11,47%

158,63%

Mielenko II

34 miesiące

57,80%

264,15%

Osada Jaworek sektor C

49 miesięcy

32,89%

219,39%

Smołdzino

53 miesiące

20,73%

129,83%

Mielenko II

55 miesięcy

6,93%

35,93%

Mielno Marina

41 miesięcy

36,93%

192,63%

Jaworek Sektor C

54 miesiące

37,25%

315,74%

Jaworek Sektor C

54 miesiące

37,35%

317,08%

Kameralne Kładno

50 miesięcy

22,02%

129,15%

Gąski I 650

142 miesiące

12,02%

283,25%

Smołdzino

61 miesięcy

21,44%

168,46%

Smołdzino

61 miesięcy

21,44%

168,46%

Smołdzino

60 miesięcy

15,60%

106,44%

Mielenko

75 miesięcy

13,00%

114,71%

Mielenko II

53 miesiące

10,51%

55,47%

Mielno Molo

24 miesiące

24,68%

55,46%

Gąski II 950

59 miesięcy

10,29%

61,87%

Mielenko

72 miesiące

10,17%

78,82%

Mielenko

64 miesiące

8,25%

52,62%

Mielenko

64 miesiące

8,28%

52,88%

Chłopy

57 miesięcy

7,68%

42,11%

Chłopy

57 miesięcy

9,12%

51,38%

Wytowno

75 miesięcy

7,81%

60,04%

Gąski I 650

39 miesięcy

10,46%

38,18%

Wytowno

74 miesiące

8,22%

62,79%

Chłopy

55 miesięcy

5,41%

27,34%

Smołdzino

53 miesiące

16,11%

93,45%

Mielenko II

33 miesiące

10,06%

30,17%

Gąski I 650

29 miesięcy

7,44%

18,93%

Chłopy

43 miesiące

6,60%

25,74%

Pokaż więcej

Przesuń, żeby zobaczyć wszystkie kolumny

Zainteresował Cię nasz artykuł?

Bądź na bieżąco i zapisz się do newslettera. W zamian zyskasz dostęp do najnowszych informacji o inwestycjach, informacji o zmianach w prawie oraz regularnych artykułów branżowych.

Gwarantujemy wysoką jakość treści, a jeśli zdecydujesz się wypisać, wystarczy jedno Twoje kliknięcie.











    * Pole obowiązkowe